Jaarvergadering 2026 Antroposofische Vereniging
Van harte nodigen we jullie uit om aanwezig te zijn bij de ledenvergadering op 20 en 21 maart 2026. Wederom kiezen we een vroeg tijdstip in het jaar, zodat er meer ruimte is om vooruit te kijken. Vooruit naar de mondiale ledenvergadering in het Goetheanum (17-19 april) waar gewerkt zal worden aan een herinrichting van de wereldwijde vereniging. En ook vooruit naar komende projecten in eigen land. We willen daarmee geen vaste traditie stichten, maar wel ervaring opdoen met een jaarvergadering aan het begin van de lente.
Herdenking van de gestorvenen op 20 maart
Op vrijdagavond starten we om 19.30 in de Stichtse Vrije School, in de toneelzaal van de school in Zeist. We zullen in twee uur de namen horen van de overledenen en van enkele leden een stukje biografie. We vinden het belangrijk tot sfeer en aanwezigheid te komen. Ook niet leden (familieleden) zijn welkom. Klik hier om je hiervoor aan te melden.
Jaarvergadering 21 maart
Op zaterdag kunnen leden op vertoon van hun lidmaatschapskaart de jaarvergadering bijwonen die om 10.00 uur begint. De bestuursleden zullen in de ochtend over hun activiteiten vertellen en daarbij aansluiten bij de zeven werkpunten van het concept Beleidsplan. Dit koersdocument is overigens nog niet voldoende gerijpt om te worden vastgesteld; zie ook het artikel hierover in het maartnummer van Motief. Er zal verder aandacht zijn voor de bestuurssamenstelling. En over de verlening van décharge aan het bestuur zal opnieuw schriftelijk kunnen worden gestemd.
Twee regelingen
Ook in Nederland zijn de statuten en het huishoudelijk reglement aan herziening toe. We willen daarmee wachten totdat de voorstellen tot herinrichting van de mondiale vereniging gerijpt en vastgesteld zijn (de bedoeling is april 2027). Er zijn echter twee onderwerpen die vanwege de Nederlandse wetgeving eerder geregeld moeten worden en die leggen we aan u voor. We stellen voor 1) dat de kascommissie het bestuur tijdelijk moet overnemen indien alle (letterlijk alle!) bestuursleden hun functie tegelijk niet kunnen uitoefenen (wat tot dusverre nog nooit voorgekomen is); en 2) dat een bestuurslid niet deelneemt aan bestuursbesluiten over onderwerpen waar hij/zij zelf belang bij heeft.
Actualisatie van de spirituele opgave
In de middag zal een blik worden geworpen op de impuls van de Kerstbijeenkomst van 1923 als een organisch geheel van zeven verschillende werkrichtingen, namelijk: de grondsteen, de statuten, het tweede Goetheanum, het karmaonderzoek, de Esoterische Cyclus, de brieven aan de leden en de hogeschoolsecties. Deze werkrichtingen vragen ieder om hernieuwde aandacht en koestering. Hoe kunnen we hieraan werken in het licht van de huidige tijd en de decennia die komen? Met inhoudelijke gespreksgroepen, kunstzinnige activiteiten en uitwisseling over actuele ervaringen.
Programma Algemene ledenvergadering
De ledenvergadering vindt plaats in de Stichtse Vrije School, Socrateslaan 24, Zeist.
Zaterdag 21 maart 2026
(Aula – bij binnenkomst rechtdoor)
9.30 uur: Inloop met koffie
Toegang op vertoon van lidmaatschapskaart
10.00 uur: Verantwoording met opening door de voorzitter
Inhoudelijke verantwoording bestuur, jaarverslag 2025
Financiële verantwoording bestuur, jaarrekening 2025
Toelichting op de twee voorgenomen besluiten: verkoop Boslaan 15 en aankoop Villa
10.30 uur: Plenair gesprek over de inhoudelijke en financiële verantwoording, alsook over de twee voorgenomen besluiten inzake Boslaan 15 en de Villa
11.15 uur: Pauze
11.35 uur: Nadere toelichting op de voorgenomen besluiten door het bestuur
Schriftelijke stemming over 1) verkoop en 2) aankoop
10.50 uur: Kascommissie inzake jaarrekening 2025
Schriftelijke stemming over 1) inhoudelijke en 2) financiële décharge
12.00 uur: Toelichting op de wijziging Huishoudelijk Reglement
Twee wettelijk gevraagde regelingen – zie Motief van maart
Schriftelijke stemming over beide regelingen; een meerderheid van 2/3 is nodig.
12.15 uur: Herbenoeming lid kascommissie Jan Huisman voor twee jaar, mondelinge stemming
12.20 uur: Twee moties van Paul de Roo (zie Motief van maart); bestuur legt ter stemming voor over beide moties niet te stemmen (mondelinge stemming)
12.35 uur: Bestuursuitbreiding - Maaike van Gelder, Martje Brandsma en Arthur de Gast stellen zich voor
Schriftelijke stemming over de benoeming van iedere kandidaat
12.55 uur: Uitslagen en afronding
13.00 uur: Lunch / boekentafel / middaggroepen kiezen
14.00 uur: Zingen onder leiding van Matthijs Overmars
14.15 uur: Bouwen aan de antroposofische geest-gemeenschap
Zeven werkrichtingen van de Kerstimpuls 1923, Pim Blomaard
14.30 uur: Toelichting op de werkgroepen, Anselma Remmers
14.40 uur: Gespreksgroepen, werkgroepen, kunstgroepen
15.50 uur: Theepauze
16.15 uur: Plenair gesprek onder leiding van Rik ten Cate
16.45 uur: Zingen
17.00 uur: Einde en nazit
Gespreksgroepen over antroposofie in deze tijd
In de middag kun je kiezen voor één werkgroep. Er zijn in totaal 13 werkgroepen en we stellen het op prijs als de grootte van de groepen redelijk gelijk is. Daarom werken we met kaartjes. Is je eerste keuze er niet meer bij, dan hopen we dat je een andere inspirerende werkgroep kunt vinden.
Werkgroepen over de impuls van de Kerstconferentie voor deze tijd
1. De Kerstconferentie - Geboorte van een nieuwe geestgemeenschap; Elly Beeren en Jac Net; lokaal 5
Wat waren de omstandigheden dat Ita Wegman de beslissende vraag kon stellen naar het vernieuwen van de mysteriën, waardoor Rudolf Steiner deze vraag kon laten uitmonden in de Kerst-impuls van 1923? En wat betekent dat voor ons in deze tijd?
2. Grondsteen - Gemeenschap bouwen; lokaal 15
Annemiek Herremans en Auke van der Meij
Mensenziel! Zo begint de Grondsteenspreuk, die het fundament is van onze vereniging. We verkennen de spreuk, wisselen erover uit en doen daarbij een enkele oefening. Kunnen we ervaren hoe de spreuk gemeenschapsvormend kan werken?
3. Statuten - Herinrichting van de vereniging; lokaal 21
Michiel ter Horst, Arthur de Gast en Roos Naves
Waarom is herinrichting van onze kosmopolitische vereniging nodig? Met de historie in onze rug en een toekomstgerichte blik naar voren bekijken we de schetsrichting van de nieuwe statuten die in Dornach ontstaan.
4. Karmaonderzoek - Elkaar zien; lokaal 7
Lili Chavannes (maximaal 8 deelenemers)
Laat vanuit het oosten ontvlammen, wat door het westen zich vormt.
Rudolf Steiner beschrijft hoe er, door de geschiedenis heen, een stroom individualiteiten van Oost naar West trekt, en één die van West naar Oost beweegt. Wat karakteriseert ‘Oost’ en wat ‘West’? In welke stroom heb je het idee zelf te staan?
5. Esoterische Cyclus - Samen en alleen op weg; lokaal 22
Paul van Dijk
De weg door de esoterische cyclus ga je samen en alleen - steeds op zoek naar ware menselijkheid en verbinding met de wereld.
6. Ledenbrieven - Dialogische communicatie; lokaal 23
Hans Cornet en Luc Ambagts
Voor- en tegenstanders van een brievenrubriek in Motief gaan op zo’n manier met elkaar in gesprek dat er een verdiept begrip ontstaat over en weer voor elkaars argumenten. Oefenend gaan we ervaring opdoen met een dialogische gespreksvorm die helpend kan zijn de polarisatie die ons tijdperk kenmerkt, te verzachten.
7. Vaksecties - Dialoog met de samenleving; lokaal 6
Erik Baars en Solveigh Bijkerk
Vakgroepen en de maatschappij, hoe geef je die uitwisseling en samenwerking vorm? En wat dient zich daarbij aan?
Inhoudelijke werkgroepen over de dramatiek in deze tijd
8. Apocalypse – kompas voor deze tijd; lokaal 11
Astrid van Zon en Kees Zoeteman
Ontmoeting met de drempelengel uit de Apocalypse, die met de rechter voet op de zee en de linker op het land staat. Hoe herkennen en ervaren we deze engel in de werkelijkheid van ons dagelijkse leven? We maken gebruik van onze recente boeken: Apocalypse, voorbij het ondergangsdenken en Dichtbij, een briefwisseling over intieme innerlijke Christuservaringen.
9. Faust – van drama naar catharsis; lokaal 12
Edmond Schoorel
Faust: Wie ben je dan wel? Mephisto: Een deeltje van die kracht, die steeds het boze wil, en steeds het goede schept.
Volgens de duivel is het kwaad noodzakelijk om het goede te veroorzaken. Liegt hij, de Leugengod, als hij dit zegt? Of verraadt hij zich? Over dit bewustzijnszielen-thema zullen we met elkaar in gesprek gaan.
10. Christendom, Jodendom, Islam; lokaal 10
Désanne v Brederode en Maaike van Gelder
Hoe kunnen we oog krijgen voor het verbindende spirituele in verschillende levensbeschouwingen? En wat weerhoudt ons ervan, dat te beleven?
Kunstgroepen over de transformatie in deze tijd
11. Levend bewegen tussen aarde en hemel; toneelzaal
Martje Brandsma
12. “Kleuren zijn vensters op de kosmos” (R. Steiner); lokaal 2
Irene vd Laag (maximaal 10 deelnemers)
We gaan schilderend op zoek naar de verschillende kwaliteiten van het licht in het vierde deel van de Grondsteenspreuk.
13. Levend spreken tussen centrum en periferie; lokaal 14
Frank Oele
Hoe verbindt de adem ons fysiek, maar ook geestelijk met het leven?
Twee Regelingen waarover gestemd zal worden
Vooruitlopend op een latere statutenwijziging, die wij in 2027 of 2028 aan jullie hopen voor te leggen, wil het bestuur twee regelingen in het Huishoudelijk Reglement opnemen die wettelijk verplicht zijn krachtens de Wet Bestuur en Toezicht Rechtspersonen (WBTR). Het betreft een soort noodmaatregel in geval het gehele bestuur wegvalt en een hygiënische maatregel om besluitvorming te vrijwaren van het eigen belang van een bestuurslid. Het is de bedoeling deze regelingen binnen twee jaar in de statuten op te nemen.
Het bestuur legt aan de Algemene Ledenvergadering de volgende twee regelingen ter stemming voor en vraagt haar om deze regelingen vast te stellen met tweederde meerderheid.
1 De Algemene ledenvergadering besluit op 21 maart 2026 om in het kader van de WBTR de kascommissie aan te wijzen als het orgaan dat het executief bestuur van de vereniging tijdelijk kan overnemen indien alle (dus inderdaad alle!) bestuursleden niet in staat zijn hun bestuursfunctie uit te oefenen (belet) dan wel buiten functie zijn (ontstentenis). De kascommissie zal zo spoedig mogelijk (doch uiterlijk binnen drie maanden) een Algemene ledenvergadering bijeenroepen ten einde een (interim-)bestuur te laten benoemen. In de tussentijd zal de kascommissie als interim-bestuur fungeren.
2 De Algemene ledenvergadering besluit op 21 maart 2026 in het kader van de WBTR dat een bestuurslid niet mag deelnemen aan de beraadslaging en aan de bestuurlijke besluitvorming als het een onderwerp betreft waarbij het betreffende bestuurslid een direct of indirect belang heeft dat tegenstrijdig is met het belang van de vereniging. Als alle bestuurders van de vereniging een tegenstrijdig belang hebben, zal het bestuur de kwestie voorleggen aan de Algemene Ledenvergadering die vervolgens het besluit neemt.
Toelichting bij regeling 1
In de statuten is de kascommissie het enige orgaan dat genoemd wordt naast het bestuur en de Algemene ledenvergadering. Deze officiële status van de kascommissie maakt het mogelijk haar aan te wijzen en een taak te geven. Als je een andere groep leden die bevoegdheid wilt geven, zul je die groep eerst een heldere en formele status moeten toekennen (via statutenwijziging). Het is mogelijk dat bij de statutenwijziging in 2027 of 2028 nog een ander orgaan in het leven wordt geroepen; dat kan bijvoorbeeld het gevolg zijn van de statutenwijziging waartoe de algemene ledenvergadering van de mondiale vereniging (de AAG) zou kunnen besluiten. In dat geval zou ook nog een ander orgaan in aanmerking komen om het bestuur tijdelijk over te nemen. Overigens is het sinds 1924 nooit voorgekomen dat het bestuur vanwege belet of ontstentenis niet heeft kunnen functioneren. Het is niet ondenkbaar, maar bepaald ook niet heel realistisch.
Toelichting bij regeling 2
Het kan zijn dat het bestuur een besluit wil nemen dat raakt aan het belang van een van de bestuursleden. Bijvoorbeeld: je wilt van een bedrijf een dienst afnemen (onderhoud, advies, service e.d.) maar een van de bestuursleden heeft een (familiaire of financiële) connectie met dat bedrijf. Dan wordt dit bestuurslid uitgesloten van de bespreking en de besluitvorming in het bestuur.
Twee moties over redactiebeleid
Er zijn twee voorstellen ingediend door Paul de Roo met betrekking 1) tot de uit Motief verdwenen brievenrubriek die hij graag terug wenst te zien zodat ook een directe tegenwerping of debat mogelijk is en 2) tot de redactionele richtlijn dat er in artikelen een dialogische respectvolle schrijfstijl gewenst is, wat volgens hem de vrije meningsuiting en de waarde van confrontatie miskent.
Het bestuur verkiest de route om beide voorstellen in de ochtend kort te bespreken zonder erover te stemmen (onze statuten kennen ook geen moties) en ze in de middag uitvoeriger te bespreken (in werkgroep 6), en om dit voorjaar een aparte bijeenkomst over inhoud en toekomst van Motief te beleggen.
Motie 1
De vergadering heeft kennisgenomen van het besluit van hoofdredacteur Luc Ambagts om geen brieven meer te plaatsen in Motief, waarin de ene opvatting tegenover de andere wordt geplaatst.
De vergadering verzoekt Luc Ambagts om terug te komen op dit besluit en vanaf heden weer brieven te publiceren waarin een mening tegenover een andere mening wordt geplaatst.
Toelichting
Vorig jaar stuurde ik een lezersbrief naar Motief met daarin een commentaar op een recensie van een boek over de Apocalyps. Recensent Jaap Sijmons schreef in deze recensie dat de zeven brieven aan de gemeenten in de Apocalyps, via Johannes geschreven waren door Christus. Ik heb daar een vraagteken bij geplaatst omdat Christus in de vierde brief wordt afgeschilderd als een potentiële kindermoordenaar.
Luc Ambagts liet mij daarop weten dat hij geen brieven meer publiceert waarin een mening tegenover een andere mening wordt geplaats. Daarover heb ik mijn verbazing uitgesproken, omdat hij zodoende de waarheidsvinding frustreert en de leden monddood maakt. Luc Ambagts was dat niet met mij eens en liet blijken dat hij zijn beleid ten aanzien van brieven niet zou wijzigen. Daarom leg ik deze kwestie voor aan de vergadering. Het is wereldwijd een trend om kritische stemmen tot zwijgen te brengen. Laten we deze trend in de antroposofische vereniging niet volgen.
Paul de Roo
Motie 2
De vergadering heeft kennisgenomen van de door de redactie gehanteerde richtlijn die luidt dat artikelen en brieven in Motief een dialogisch karakter moeten hebben en dat kritiek opbouwende kritiek moet zijn 'die de bekritiseerde mening respecteert'. (Zie Kader voor redactie Motief en websites AViN, onder het kopje Dialogisch karakter.)
De vergadering vraagt de redactie om deze richtlijn niet langer te hanteren.
Toelichting
Auteurs verplichten om hun bijdrage een dialogisch karakter te verlenen, is een inbreuk op de vrijheid van expressie. Het moet auteurs vrijstaan om te kiezen tussen dialoog en confrontatie.
De redactie mag auteurs niet voorschrijven om respect te hebben voor andermans mening. Als een auteur een mening onzinnig vindt, bijvoorbeeld de mening dat de aarde plat is, dan hoeft hij of zij die niet te respecteren.
Paul de Roo
Aanmelden
Het verzoek is om je van tevoren aan te melden. Het volledige programma verschijnt ook in het maartnummer van Motief, samen met het inhoudelijk en financieel jaarverslag.
We hopen dat we als leden van de AViN met vereende kracht verder kunnen werken aan het versterken van geest-bewustzijn, ziels-verbinding en praktijk-verrijking, dat we de vele nieuwe leden daarin kunnen meenemen en ondersteunen, en dat we de fakkel van het geestvuur weten door te dragen, door tijden heen waarin het mens-zijn ernstig wordt beproefd. Graag zien we elkaar op 20 en 21 maart!
Namens het bestuur, Pim Blomaard
