Motief 301, april 2026

Opstanding

Liga Skujina vertelt in deze Motief over haar leven in Letland ten tijde van het Sovjet-tijdperk. Er was altijd het gevoel dat er iets niet klopte. Maar haar vader zette haar aan om zelf na te denken; eigenlijk ging het vooral om het voelen van wat waar was of niet. “Dat brengt je in het vrijheidsgebied van de mens”. Terugkijkend op die tijd zegt ze: “De tragiek en de pijn die alles doordesemen zorgen ook ervoor dat je speciale aandacht en verantwoordelijkheidsbesef ontwikkelt”.

In het verslag van een conferentie over het verschijnen van Christus in de etherische wereld, schrijft Kees Zoeteman dat juist vanaf de tijd dat dit waarneembaar kon worden het duistere tijdperk aanbrak van het nationaalsocialisme. “De centrale vraag is hoe een mens in de diepste duisternis van vernietigingskrachten de diepste zingeving, de liefde en het licht kan vinden. Een voorbeeld is Victor Frankl die het concentratiekamp overleeft door het beleven van deze geestelijke realiteit, terwijl hij aan de grens van de diepste duisternis staat”.

In mijn woonplaats in Tiel heb ik een Syrische vluchteling leren kennen. Hij vertelde mij dat hij op zijn vlucht in Griekenland gedurende een maand lang bij zonsopgang elke ochtend de Messias zag, in een groot en stralend licht. Voor hem was het duidelijk dat dit Christus was. Door deze ontmoeting kwam ik op het spoor van het boek Dromen en visioenen van Tom Doyle. Daarin wordt beschreven dat er in deze tijd veel moslims zijn die soortgelijke Christuservaringen hebben, juist daar, waar sprake is van grote onderdrukking, onvrijheid of geweld. Het is niet zo dat daarmee alle problemen verdwenen zijn. Integendeel. Maar deze mensen ervaren een grote kracht die door hen heen werkt, die hen in staat stelt om met die moeilijkheden om te gaan.

Als vierentwintigjarige reisde ik door India en wilde ik in mijn denken kunnen vinden of ik de Christusimpuls als iets universeels kon begrijpen, als iets wat wáár kan zijn voor Moslims, Hindoes of Boeddhisten, voor ieder mens. Ik kwam toen op het volgende: Je brengt je denken, voelen en willen ‘tot opstanding’ als je in je denken uit vrijheid tot een kennend bewustzijn komt en als je vandaaruit in je handelen tot morele verantwoordelijkheid komt – en datgene wat dat vrije ken-bewustzijn verbindt met die morele daden is het voelen dat tot liefde wordt.

Anselma Remmers